|
Vajina Hastalıkları
1- Vaginitisler
2- Vagina Yaraları
3- Pneumovagina
4- Prolapsus vagina
5- Vagina tümörleri
1- Vaginitisler:
Klinik olarak en sık rastlanana olgulardandır. Vagina ve vestibulum yangısına denir. Bu bozukluklar hiç doğum yapmamış veya gebe hayvanlarda da oluşabilir.
Vaginitisler ikikısma ayrılır. Bunlar enfeksiyöz ve nonenfeksiyöz vaginitisler.
Nonenfeksiyöz Vaginitisler: Basit ve Nekrotik vulvo-vaginitisler olmak üzere ikiye ayrılır.
Nedenleri:
- Doğum sırasında oluşan yaralar, İrritan antiseptikler,
- Hekimin vaginal muayene yaparken kontamine etmesi
- Çiftleşme, Sadomi,
- Atrofik vulva: Kısırlaştırılmış köpeklerde idrar yolu yetersiz kalması ile idrar birikip kalır. Prepubertal dönemde kısırlaştırılmış hayvanlarda görülür.
- Pneumovagina: Genital kanalın hava emmesi olayı
Semptomlar:
- Vagina mukozası: hiperemik ödemli ve Vagina tabanında akıntı birikmiştir. İdrar ve havada birikebilir.
- Mukopurulent sarımsı grimsi akıntı,
- Ikınmalar görülür.
- İleri olgularda cervitis ve metritise dönüşür. İnfertiliteye yol açar.
Sağaltım
- Basit ama etkili yapılması gerekir sterilite çok önemlidir.
- Ikınmalara karşı alt epidural anestezi uygulanmalıdır.
- Deformasyon ve yaralar operatif sağaltılmalıdır. Antiseptikler irritan olduğundan mümkün olduğunca kullanılmamalıdır. Vaginal irrigasyonla akıntı boşaltılır. %0,1 lik Rivanol günde 1 doz uygulanmalıdır.
- Lokal olarak antiflojistik, antibiyotik, sikatrizan ve östrojen pomad karışımı günde 1 uygulanır.
Nekrotik Vulvo-vaginirisler: Güç doğuma müdahale sırasında oluşur.
Nedenleri: Güç doğumlarda Retensiyo sekundinarum, anfizemli yavru, uzun süren fötotomi,
Semptomları: Lokal semptomların yanında genel semptomlarda görülür.
- İştahsızlık, şiddetli ıkınma, ısı artışı
- Basınca bağlı kan oturmaları, vulva dudakları ödemli mor renkli odaklar,
- Ürinasyon ve defakasyon, Vulvada flegmon
Sağaltım:
- Genel ve lokal tedavi uygulanır.
- Vaginal irrigasyon yapılır. Ikınmaları kesmek için alt epidural anestezi yapılır.
- Lokal olarak antiflojistik, antibiyotik, sikatrizan ve östrojen pomad karışımı uygulanır.
Enfeksiyöz Vaginitisler
1- Veziküler vaginitis: Vulva, penis ve preputium üzerinde veziküler oluşumlarla karakterizedir.
Nedenleri
- Etken viüstür. (IBR, IPV)
- Bulaşma çiftleşme ile olur. Veneral yol ile dişi genital akıntı erken sperma ile bulaştırır. Oral yolla da bulaşma olabilir.
Semptomlar:
- Bulaşmadan 1 hafta sonra ortaya çıkar. Veziküller ve yangı semptomları görülür.
- Ikınma, sık idrar ve dışkılama, ağrı semptomları, irinli akıntı görülür.
Sağaltım:
- Aşısı var fakat hasta hayvanların uzaklaştırılması çiftleşmenin durdurulması
- Genel ve lokal semptomlara yönelik tedavi uygulanmalıdır.
- Ayrıca diğer yangı sağaltımı yapılmalıdır.
2- Granuler Vulvo-vaginitis:
- Nedeni tam bilinmemektedir çeşitli görüşler ileri sürülmektedir.
- Bulaşma çiftleşme ve genital akıntı ile olur.
- Semptomlar erkekte preputiumda dişide vulvada granüller şeklindedir. Vulva vestibulum ve clitoriste lokalizedir. Çevre dokularda değişiklik görülmez. Vagina ya yayılmaz.
- Sadece lokal tedavi uygulanır.
|