Prolapsus Vagina

Vajinanın bir kısmının veya tamamının vulva dudaklarından dışarı çıkmasına denir. Kolpoptosis en sık sığırlarda en az kedilerde görülür.

Nedenleri:

1-     Hiperöstrogenik etki: Fazla miktarda östrojen salgılanması sonucu, dışarıdan orantısız östrojen verilmesi veya metabolik bozukluklar sonucu gelişebilir.

2-     Kalıtsal duyarlılık özellikle etçil ırklarda daha fazla görülür.

3-     Genital sistemin atonisi sonucu uterusta oluşan genişleme

4-     Genital kanal yangıları sonucu oluşan şiddetli ıkınmalar

5-     Çoğul gebelikler de daha fazla yer işgal edildiğinden prolapsus Vagina görülür.

6-     Çok fazla gıda alımı sonucu oluşan kabızlık genişleme yapar buda vajinanın dışarı çıkmasına neden olur.

Vagina hiperplazisi: Östrus dönemi köpeklerde östrojenin vajina duvarı üzerine etkisi vajina duvarında ödemleşmeye yol açar. Bu durumda vajina duvarının bir kısmı vulvadan dışına çıkar. Prolapsus vagina da ise vajina ile serviks birlikte tamamen olarak dışarı çıkar.

 -  İnversiyo Vagina: Vajina duvarı iç tarafta kendi üstüne geçmiş durumdadır.

 -  Prolapsus Vagina incompletus: Vajina duvarının bir kısmının dışarı çıkması.

 -  Prolapsus Vagina completus: Vajina duvarı ve serviksin tamamen vulvadan dışarı çıkması durumudur.

Semptomlar:

- Vajina kısmen veya tamamen yalnız veya serviksle beraber dışarıda görülür.

- İdrar yapmada güçlük ve bunun sonucunda böbrek yetmezlikleri görülebilir.

- Ikınma ve ağrı belirtileri görülür Ayrıca bölgesel dolaşımda bozulmalar görülür kan akımı durgunlaşır.

- Olgular önce nekrozlaşır daha sonra kangrene olur.

- Enfeksiyona yol açabilirler bunun sonucunda vaginitis görülebilir

Prognoz:

İversiyo vagina ve Prolapsus Vagina incompletusta prognoz iyidir. Kendiliğinden iyileşebilir. Arka kısım yukarıda tutularak tedavi kolaylaştırılır. Tam olgularda prognoz kötüdür ve operasyon gereklidir.

Sağaltım:

- Hayvanın arkası yükseltilerek tedaviye katkı sağlanır. Tam olgularda etkisizdir. 

- Progesteron enjeksiyonu ile progesteron miktarında artış sağlar. Uterus endometriyumun da sinerjik etki gösterirler. Bu yüzde nprogesteron kullanımı önerilmemektedir. Eğer kullanılacaksa düşük dozda kullanılmalıdır. Depo etkili ve sentetik progesteronlar kullanılmamalıdır.

- Repozisyon: vajinanın normal pozisyonuna manüel olarak yerleştirilmesidir.

Ikınmaları kesmek için alt epidural anestezi ve uterus relaksinleri uygulanabilir.

Prolapsus olan kitle temizlenir. Soğuk antiseptik solüsyonlar kullanılır. Serum fizyolojik ve laktatlı ringe kullanılır. Yırtıklar varsa dikilir.

Soğuk kompreslerle kitle küçültülür. Ayrıca basınçlı bandaj uygulanarak kitle küçültülür. Daha sonra vajina vulva dudakları içine yerleştirilir. Tekrardan dışarı çıkması engellenir arka kısım yükseltilir.

Flessa dikişi:

Kendine özgü (kendine özgü trokar ve topuzu var) Sağlı sollu olarak trokar geçirilerek topuzları takılır ve iki dudak birleştirilmiş olur. Eğer yerleşme tam yapılmamışsa veya aşırı ıkınmalar oluşursa vulva dudağı zorlanır ve yırtılabilir.

Buhner dikişi:

Buhner iğnesi ucuna iplikli sargı bezi takılır. Alt comissurumun biraz üstünden iplikli olarak girilip üst comissurumun üzerinden çıkılır. Diğer taraftan da aynı şekilde ipliksiz olarak girilir ve çıkılır. Daha sonra üst taraftaki ipliğin ucu iğneye takılır ve iğne geri çekilir ve düğüm atılır. Böylece ip ‘u’ şeklini almış ve daraltılmış olur.

- Prolapsus Vagina completus’un operatif sağaltımı:

Köpeklerde idrar kesesi sondalanmalıdır. İdrar akışı kontrol edilmelidir. Daha sonra operasyon yapılır ve kitle uzaklaştırılır. Vicril ve ipek iplik ligatür olarak kullanılır. Üretranın vajinaya açılan noktasında ilk ligatür atılır daha sonra ilkinin içinden geçecek şekilde ikinci ligatür atılır fakat düğüm atılmaz bu şekilde operasyon çevresi sarılır. Daha sonra düğüm atılır.  Uygun bir koterle kitle uzaklaştırılır. Açık kalan kısımda dikilir ve vaginaya yapışma önlenir önlenmez ise bu bölgelerde sıvı birikmesi oluşarak basınç yapar ve metritis servisite neden olur. Ayrıca antibiyotik antiflojistik ve vitamin takviyesi yapılarak operasyon sonlandırılır. Kontrol amaçlı olarak 1 ay sonra tekrardan çağrılır